Thứ Tư, 27 tháng 11, 2013

TÌNH... MONG MANH

Ngó lớn bổng rứa chứ tuổi còn “Ăn chưa no lo chưa tới…”. Mẹ tôi hay nói như vậy với các bà bạn hàng xóm.

Qua trưa cô bé Hạnh ở cùng khu phố đến nhà chơi. Thì cũng như mọi lần
chứ có khác gì đâu?. Hoặc là cô bé mang đến cho mượn quyển truyện, hoặc
tặng trái ổi vừa chín tới mới thấy đã muốn bổ ra ăn ngay cho đã… Thế mà
giờ tôi lại bối rối lạ!.

Hạnh hay gọi tôi bằng tên và xưng lại cũng bằng tên giống y tôi:

- Viên thích quyển truyện nầy không?.

Đâu một chặp sau tôi mới chọn được câu trả lời mà cũng không nói ra.

Tôi hỏi chuyện khác:

- Hạnh soạn bài tập hóa chưa?.

- Dễ ợt!. Còn Viên?.

- Mới vừa xong!.

Tôi liếc nhìn Hạnh “Cô bé ngày một lớn trông thấy!”. Hình như đoán được ý
nghĩ của tôi Hạnh vừa gật gật đầu vừa cười rất tươi giả bộ chăm chú đọc
quyển truyện của Đinh Tiến Luyện tôi mới mua hồi nửa buổi sáng nay.
Hạnh cùng một tuổi với tôi nhưng coi bộ già dặn hơn tôi nhiều. Con gái
thường thường là như thế. Tôi nhìn kỹ khuôn mặt Hạnh, đẹp như tranh
tượng! Màu da trắng mịn màng càng làm cho hai gò má và đôi môi thêm tươi
hồng… Khi Hạnh cười má nung núng đồng tiền nữa khiến khuôn mặt càng
xinh!.

- Viên xem xong quyển nầy cho Hạnh mượn nghe!.

Câu hỏi của Hạnh cắt ngang dòng suy nghĩ của tôi. Tôi ậm ừ cho qua chuyện và nói:

- Truyện hay cực… Viên sẽ cho Hạnh mượn đọc trong ngày mai.

Không biết tại sao tôi lại nói như vậy. Thật ra tôi mới đọc đâu mấy chương đầu và nếu muốn đọc hết ít nhất phải đến cuối tuần.

- Ừ!.

Hạnh vừa “Ừ!” vừa tiếp tục đọc truyện.

Tiếng là phố nhưng nơi tôi ở toàn là người lao động. Mẹ tôi mở tiệm giặt
ủi còn nhà Hạnh bà mẹ bán hàng xén ông ba đi xe ba gát. Ông Xân trước
mặt nhà lại là phu khuân vác ở kho lương thực…

Được cái phố nghèo sống với nhau chân tình. Mấy năm trước cả xóm nhà cửa
tạm bợ vách là gỗ tạp mái lợp tôn, đường xá đi lại khó khăn lắm. Từ
ngày sáp nhập vô phố phát triển lên đôi chút. Đầu tiên là cái đường
không còn gồ ghề đá đất, nó được láng nhựa phẳng lì và rộng rãi.

Ông Xân tuổi trên năm mươi, có cặp chân rắn chắc, đôi cánh tay cứng cáp.
Ông nói hằng ngày ít nhất cũng có hàng tấn gạo được ông vác trên đôi
vai từ kho ra xe hoặc từ xe nhập kho. Hồi ấy gạo được đựng trong bao tạ
sọc xanh nên công nhân khuân vác toàn là người có sức khỏe.

Hạnh xếp quyển truyện lại trao cho tôi.

- Viên đi học chưa?.

Tôi lại bối rối.

- Ừ!. Giờ đi!.

                                                                ***

Ngồi nhớ lại bao kỷ niệm vui buồn thời còn cắp sách vở đi học trong tôi
vẫn còn y nguyên niềm hân hoan rất khó tả. Không có gì níu kéo hai đứa
bạn học cùng lớp cùng trường lại gần nhau hơn là tình yêu ngây ngô học
trò…

Tôi và Hạnh trở nên đôi bạn tuyệt vời. Trước tôi học giỏi và Hạnh cũng
vậy nay càng học giỏi. Dù không có thách đố điều gì nhưng cả hai ngầm
thi với nhau. Tôi nghĩ bụng lỡ mà học kém chắc Hạnh nhìn mình bằng nửa
con mắt!.

Đôi mắt Hạnh chưa kẻ vẻ chưa sửa soạn mà đẹp hớp hồn nhiều đứa con trai ở
trường. Tôi nhớ Hạnh mà chính xác nhớ đôi mắt của Hạnh. Tuần trước gặp
ngày nghĩ lễ kế đó là trúng thứ Bảy và Chủ nhật Hạnh theo ba về quê thăm
nội. Nói thật chẳng lẽ tôi xin đi theo cùng chứ biết sẽ nhớ lắm. Rồi
đúng thật như vậy ba ngày không gặp Hạnh với tôi sao mà thời gian nó dài
thăm thẳm. Khi Hạnh trở về hôm gặp ở lớp chẳng lẽ lại bỏ chỗ đang ngồi
chạy tuốt lại ngồi cạnh Hạnh ở bàn đầu. Tiết văn học, môn tôi thích vô
cùng thế mà bữa ấy trở thành cực hình… Trông sao cô Hoàng Vân ngừng
giảng bài cho nghỉ giải lao giữa giờ năm phút như mọi khi để tranh thủ
gặp Hạnh. Cô Hoàng Vân lại cho làm bài tập.

Hạnh chép xong đề bài quay xuống đôi mắt Hạnh sáng tinh nghịch chọc tức tôi!.

Cô Hoàng Vân gọi:

- Nguyên Viên chép đề xong chưa?. Lên đây cô biểu!.

Tôi giật mình lo lo không biết cô giáo biểu mình lên bảng làm gì?. Tôi xếp vở cất bút đứng dậy.

- Thưa cô xong rồi ạ!.

Rồi mạnh dạn đi lên bảng ngay.

- Em giúp cô gợi ý dàn bài luận văn để các bạn nắm chắc đề tài…

Tôi nhìn Hạnh. Nhìn đăm đăm vào đôi mắt Hạnh lòng trỗi lên bao tình cảm
trìu mến. Đề bài văn bảo học sinh tả cảm xúc của bạn trước “ánh mắt yêu
thương của người mẹ khi biết con ngoan và giỏi”.

Mẹ của tôi rất thương yêu con cái. Tôi biết chắc là vậy vì kể từ ngày ba
mất, mẹ mới hai mươi chín tuổi, vẫn ở vậy cả đời tần tảo nuôi nấng cả
năm đứa con thơ dại lớn khôn nên người. Trên đôi mắt của mẹ bao giờ cũng
tràn đầy niềm tin yêu dẫu cuộc sống không dễ dàng gì… Mẹ… Tôi nghĩ về
mẹ rồi từ tốn làm theo yêu cầu của cô, các bạn trong lớp yên lặng ngồi
nghe… Hạnh hình như vừa nghe cả tai và cả đôi mắt nữa… nhìn cử chỉ biết
cô bé tỏ vẻ rất đồng tình với những gì tôi nói về ánh mắt của những bà
mẹ. Ánh mắt hạnh phúc!.

                                                                ***

Hòa bình bảy lăm. Nhiều người ở xóm lao động dọn về quê cũ. Mọi sự đảo
lộn. Tôi theo mẹ đi Sài Gòn. Thời gian trôi qua nhanh quá mới đó mà đã
ba mươi tám năm.

Hôm qua về lại phố cũ đa số là người lạ mới đến nên hỏi thăm Hạnh chẳng
ai biết. May buổi tối gặp Tài một bạn học cũ mới biết Hạnh giờ ở Đà
Nẵng.

- Tài biết địa chỉ?.

- Bữa họp lớp Hạnh nói…

                                                                ***

Tuy chỗ ở của Hạnh nằm trong con hẻm sâu nhà cửa san sát đông đúc nhưng đến nơi hỏi ai cũng biết Hạnh.

Hai đứa bạn học cũ ngồi đối diện nhau trong một quán cà phê khá tươm tất
nhìn ra sông Hàn đang lộng gió, chiếc cầu Rồng mới làm xong về đêm rực
rỡ. Nghe nói cứ sáng và chiều ngày hai lần vào một giờ nhất định nó phun
nước phun lửa. Nhiều người bảo con rồng nầy nọ… điều nầy tôi không quan
tâm. Ít ra trên con sông từng một thời lam lũ giờ có nhiều điều khởi
sắc là vui vui rồi.

Câu đầu tiên Hạnh hỏi tôi là “Anh Viên được mấy cháu?”. Tôi đáp: “Hai
đứa con trai giờ đã lớn, một sắp tốt nghiệp Đại học, một đang học năm
thứ hai…”. Hạnh nghe tôi trả lời xong tỏ vẻ buồn buồn. Tôi ngạc nhiên về
điều nầy.

Suốt buổi gặp Hạnh nhắc nhiều đến ngày xưa và tránh trớ hiện tại. Đôi
mắt của Hạnh ẩn chứa sâu thẳm nỗi buồn gì đó tuy vậy vẫn còn đó nét đẹp…
rất đẹp…

Mười ngày sau Hạnh viết email gởi tôi:

“Em cảm ơn những chia sẻ chân tình của anh. Có điều hoàn cảnh mỗi người
một khác rồi. Hạnh phúc của em quá mong manh có đó rồi mất đó!. Hiện giờ
nó đã vỡ ra từng mãnh vụn… Em ước gì có phép màu để quay trở lại thời
xa xưa… thắm đẫm tình yêu thương. Ngày xưa ấy em viết cho anh một lá thư
chưa kịp gởi, nay trở thành kỷ vật đẹp em cất giữ cẩn thận. Sau bữa hôm
gặp anh về em lấy ra xem… Lá thư của cô con gái đang học lớp 12 đầy
mộng đẹp!. Anh biết trong thư em nói gì không?.

Em yêu anh!

Và em chắc anh cũng muốn nói “yêu em” mà chưa thổ lộ!”.

HÒA VĂN

Thứ Ba, 19 tháng 11, 2013

THẦY GIÀU NHÂN CÁCH

Tạp văn

Thầy giáo Cần

Hồi đi học nhiều thầy, cô
đặt vào tâm khảm tôi nhiều dấu ấn đẹp và rất đẹp!.

Học lớp vỡ lòng ở quê (làng
Đông Bàn, Gò Nổi – Điện Bàn, Quảng Nam), những gì thầy bảy Dược (Lê
Dược) (cho con được gọi chính danh thầy như thế nghe thầy!) dạy tôi (và các bạn
cùng trang lứa, nhiều thế hệ học trò trước và sau tôi nữa) cho tới bây giờ
không thể quên.

Điều thứ nhất là tình yêu
thương. Tôi nhớ không nhầm ngày đầu tiên đi học dù được ông nội cõng đi và ở
suốt buổi, bụng dạ tôi vẫn lo lắm. Thế mà chỉ qua mấy buổi học tôi
như lớn lên mấy tuổi. Không còn sợ sệt, không còn nhút nhát, việc nầy công đầu
là do thầy.

Thầy bày tỏ tình thương mến trẻ con bằng nhiều cử chỉ hết sức cụ
thể rõ ràng y cha con, ông cháu!. Căn nhà của thầy là trường lớp, nhà mái tranh
vách phên khuôn tre nhưng tươm tất, ngăn nắp. Học trò là con em của bà con
trong xóm làng, tiền học phí không nhiều và có khi được trả bằng thóc gạo,
khoai sắn. Đôi lúc cả những trái mít, quả đu đủ chín thu hái trong vườn nhà,
nhà trồng mía nấu đường thì gởi thầy những cặp đường tán ngon nhất!.

Thứ đến là sự chỉ bảo chu
đáo đến nơi đến chốn mọi việc từ cầm tay giúp học trò nắn nót viết từng chữ đầu
tiên đến dạy cho trò cách đọc chữ. Tôi nhớ mỗi lần thầy đọc chữ gì đều có kèm
theo đồ vật hoặc hình tượng để liên tưởng dễ nhớ dễ thuộc ví dụ O tròn như quả
trứng gà Ô thời đội nón Ơ thời thêm râu... Lớp học vỡ lòng rất vui cho nên học trò
rất ham đến lớp...

Lớn lên một chút ra trường
làng học bậc tiểu học, tôi nhớ mãi hình ảnh thầy giáo Phạm Phú Cần, thầy của
nhiều thế hệ học trò quê tôi (làng Đông Bàn). Tới bây giờ dù thầy đã đi xa...
ai nấy khi nhắc đến thầy cũng đều dành những lời tốt đẹp nói về thầy.

Tôi nghĩ được như thế không
dễ chút nào, nếu khi làm thầy không có những việc làm thắm đượm tình thầy trò.
Ở thầy giáo Cần nguyên tắc học phải hành là bất di bất dịch. Hễ học điều gì
trong sách vở thì tìm mọi phương pháp hướng dẫn học sinh làm cho bằng được. Cụ
thể như tập viết phải đẹp, chữ kiểu gì ra kiểu chữ nấy nắn nót từng nét sổ lên
xuống..., giải bài toán đố phải suy nghĩ giải nhiều cách, học chữ đi đôi với
học phép tắc lễ nghĩa.

Riêng chuyện học lễ nghĩa
lúc đầu tưởng thầy khó nhưng càng về sau học trò như tôi hồi ấy càng thích thú
mỗi khi được nghe thầy giảng giải môn đức dục. Mỗi ngày một ít như mưa dầm thấm
lâu những điều tốt đẹp thầy dạy ở mãi trong lòng trò!. Cuộc đời mô phạm của
thầy là tấm gương sáng học trò noi theo!.

Có một việc chắc ít thầy làm
như thầy giáo Cần đó là thầy có một quyển sổ “danh bạ” ghi chép khá đầy đủ các
thế hệ học trò của thầy: Tên tuổi, sở thích, năng khiếu, con của ai quê quán?
lớn lên như thế nào? làm gì ở đâu?. Quyển sổ được cập nhật thông tin mãi cho
đến ngày thầy mất, quyển sổ mới kép lại với bao tình yêu thương!.

Những người thầy như thầy Lê
Dược, thầy Phạm Phú Cần rất giàu về NHÂN CÁCH NGƯỜI THẦY.

HÒA VĂN

Thứ Hai, 11 tháng 11, 2013

Nghĩ về cơn bão Haiyan

Tạp văn

Ảnh bão Haiyan ở Phi

Các nước ở bên bờ biển Thái Bình Dương là nơi ít nhiều đều hứng chịu sự hung dữ của bão
và hầu như theo một chu kỳ có sự sắp đặt của thiên nhiên. 5, 10, 20, 30, 40 ...
năm tái diễn một hay nhiều lần với bão lớn gây hoang tàn tang thương cho cả một
cộng đồng dân cư (nhỏ thì xóm, làng..., lớn hơn tỉnh, thành phố...) khiến mọi
người đều đau lòng xót dạ quá!.

Cơn bão Haiyan (tháng 11/2013) vừa rồi khi đổ bộ vào Phi với
tốc độ bão lớn nhất từ trước nay đang gây nên nỗi kinh hoàng không chỉ người
dân nước Phi mà là “cơn địa chấn” rúng động lương tâm mọi người trên thế giới.

“Theo tờ Daily Inquirer của Philippines, sau hơn 24 giờ hoàn toàn
không có thông tin liên lạc tại thành phố ven biển Tacloban, Bộ trưởng nội vụ
nước này ông Mar Roxas ngày 9/11 xác nhận vẫn còn rất nhiều người có thể đã
thiệt mạng.

Bão Haiyan, hay được người
Philippines gọi là Yolanda, là cơn bão mạnh nhất lịch sử từng đổ bộ vào đất
liền. Kênh CNN của Mỹ đã miêu tả Haiyan “mạnh gấp 3,5 lần siêu bão
Katrina”, vốn gây thiệt hại nặng nề cho bang Louisiana của Mỹ năm 2005.

Thi thể những người chết vẫn nằm trên đường, được che đậy sơ sài trong khi
người sống đi lại xung quanh với vẻ sững sờ trước sự tàn phá khủng khiếp.

Hầu hết những người thiệt mạng là do bị chết đuối sau khi bão làm nước biển
dâng và trút xuống các làng mạc ven bờ, quét sạch mọi thứ trên đường đi của nó.

Tổng thống Aquino “phải thấy những gì đã xảy ra tại Leyte”,
Bộ trưởng quốc phòng Voltaire Gazmin, người đã bay tới thị sát Tacloban với ông
Roxas hôm thứ Năm để xem xét công tác phòng chống bão nói.

Cơn siêu bão đã san phẳng 90% nhà cửa tại tỉnh Leyte
và có thể phải mất một tháng nguồn điện mới được khôi phục, Bộ trưởng năng
lượng Jericho Petilla nhận định. “Đây đúng là thảm họa”, ông thốt lên.

Ông cho biết người dân Leyte cũng đã làm
theo cảnh báo của chính phủ là di tản và chuẩn bị cho thời tiết xấu, nhưng “cơn
bão này là quá mạnh”.

Gazmin cho biết ông nhìn thấy một người phụ nữ đi lại thẫn thờ với một đứa
con đã chết trên tay. Ông thấy nhiều tòa nhà bị sập, cây cối bị lật gốc, ô tô
bị lật ngửa còn người dân đi lại xung quanh trong trang phục tả tơi, đường phố
ngổn ngang.

“Mọi hệ thống đều không còn hoạt
động. Không điện, không nước, chẳng có thứ gì cả. Người dân đang tuyệt vọng. Họ
đang cướp bóc”, Bộ trưởng Gazmin nói.

Ngay cả chính quyền địa phương cũng hầu như bị thiệt hại nặng, nhiều quan
chức địa phương cũng là nạn nhân của bão.

Ông Gazmin cho biết ưu tiên hàng đầu của chính phủ lúc này đó là trợ giúp
những người còn sống. Nhu cầu thiết yếu nhất lúc này là thực phẩm và nước uống.

Quân đội nước này cũng đã thành lập một sở chỉ huy tại sân bay Tacloban, vốn
cũng bị tàn phá nặng nề do nước biển dâng. Thi thể của 2 binh sẽ được tìm thấy
tại sân bay trong khi 4 binh sỹ khác mất tích.

10.000 người có thể đã thiệt mạng?

Tổng thống Benigno Aquino III ngày hôm qua đã ra lệnh cho quân đội và toàn
bộ các lực lượng tìm kiếm cứu nạn của chính phủ tới những khu vực bị ảnh hưởng,
để tìm bất kỳ ai – kể cả người sống lẫn người chết, phân phát hàng cứu trợ và
tái thiết hệ thống liên lạc, Bộ trưởng nội các Philippines Rene Almendras khẳng
định với báo giới.

“Thật khó có thể đánh giá thiệt hại bởi chúng tôi vẫn chỉ nhận được những
thông tin không đầy đủ”, ông Aquino khẳng định trong một cuộc họp báo ngày 9/11.

Cho đến nay, thông tin mới nhất và chính thức từ Hội đồng kiểm soát và giảm
trừ rủi ro thảm họa Philippines
xác nhận, lúc 10 giờ GMT ngày 9/11 rằng, có 138 người chết. Gần 350.000 người
mất nhà cửa.

Nhưng con số thương vong do hội Chữ thập đỏ nước này ước tính lên tới hơn
1200 người.

Trong khi đó, hãng tin AP ngày 10/11 dẫn lời cảnh sát trưởng khu vực,
ông Elmer Soria cho biết đã được tỉnh trưởng tỉnh Leyte
tóm tắt tình hình trong tối muộn ngày 9/11. Theo đó chỉ riêng địa phương này đã
có tới khoảng 10.000 người thiệt mạng, chủ yếu vì chết đuối và do nhà sập. Con
số trên được vị tỉnh trưởng đưa ra dựa trên báo cáo từ các lãnh đạo địa phương
nơi bão đi qua.

Ông Tecson Lim, người đứng đầu chính quyền thành phố Tacloban, thủ phủ của
tỉnh Leyte cũng cho biết, riêng tại thành phố này số người chết "có thể
tới 10.000 người". Khoảng 300 - 400 thi thể đã được tìm thấy, ông Lim cho
biết thêm. Một lễ mai táng tập thể dự kiến sẽ được tổ chức tại thị trấn Palo.”(Theo
DTO)

Giúp người dân Phi nhanh chóng khắc phục hậu quả bão Haiyan
đang được các tổ chức, cộng đồng thế giới nhanh chóng thực hiện. Điều nầy là
quan trọng trong lúc nầy nhưng từ những đau thương quá lớn do thiên tai gây ra
cho người Phi nay mai sẽ tới người dân nước nào nữa?.

Động đất, bão, lũ... nói chung tai hoạ thiên nhiên đã là mối
lo hàng ngàn năm... chứ không phải bây giờ song chưa có một giải pháp nào hữu
hiệu để phòng hiệu quả (hay chí ít cũng giảm được thiệt hại trong trường hợp
gặp phải).

Vấn đề không còn là của riêng một xóm làng, xã, huyện, tỉnh,
thành phố riêng lẻ của một quốc gia nữa rồi!.

Hy vọng vấn đề sẽ được quan tâm “toàn cầu” giống như chống
các căn bệnh Aid, sốt rét, lao, ma tuý... thế giới đã và đang làm có kết quả
ban đầu.

Trong tuần lễ qua
miền Trung Việt Nam (VN) trong tâm trạng nơm nớp lo âu “đón” cơn bão Haiyan
sau khi tàn phá nước Phi vượt biển Đông đi vào đất liền với nhiều tình huấn phức
tạp.

Có lẽ đây là cơn bão sẽ được ghi vào “lịch sử thiên tai’
nước Việt với sự “may mắn” hiếm thấy!.

Nếu... Nếu đúng y dự báo cấp bão “siêu cấp” 14,15 – giật cấp
16, 17 (hết cấp) như thế miền Trung VN còn gì?.

Dĩ nhiên trước tình hình bão Haiyan cả nước đã dành cho miền
Trung mọi sự hỗ trợ... Mọi cấp mọi ngành và chính người dân miền Trung “kiên
cường” làm mọi việc trong điều kiện có thể để chèn chống nhà cửa, rong chặt cây
xanh quanh vườn nhà, ven đường ngõ xóm.

Trong ngày 09/11/2013 ở Quảng Nam (QN) người dân ở đâu cũng
như chuẩn bị đón “tết” tất cả hàng hoá thiết yếu (lương thực, thực phẩm: mì
tôm, cá, thịt, rau..., vật liệu xây dựng: tôn, dây thép, đây cáp...) đã cạn
hàng. (Chỉ mối một quán tạp hoá trung bình ở Gò Nổi lần đầu tiên bán trên 500
thùng mì tôm các loại trong một ngày – GN có nhiều quầy quán như vậy).

Đến tối lại hàng trăm hộ với hàng ngàn khẩu ở Gò Nổi – Điện
Bàn, QN tạm thời đến các nhà có đổ sàn gác bê tông để tránh bão. Có một hộ tức
tốc bay vào Sài Gòn. (Nghe nói QN có nhiều hộ cũng làm vậy, có hộ chọn cách đến
khách sạn để tránh bão). Ở Gò Nổi có một
người gìa tự đào một cái hầm theo bà nói là để tránh bão... Mọi người đặt sự an
toàn của tính mạng con người lên trên tất cả “Còn người còn của mà!”.

Rất may bão đổi hướng không vào QN-ĐN.

Mọi vất vả mệt mỏi trong mấy ngày phòng bão được vơi đi ít
nhiều nhưng bảo “thở phào nhẹ nhỏm” thi chưa! Ai ai cũng tỏ vẻ mừng khi thoát
cơn hiểm hoạ tuy vậy trên nét mặt vui mừng ấy còn đó nỗi lo...

11 giờ 40 ngày 11/11/2013: Mạng di động Viettell nhắn tin dự
báo trên ĐTDĐ: 2 giờ ngày 11/11/2013 Bão Haiyan đổ bộ vào vào Hải Phòng, Quảng
Ninh.

Cuối cùng tâm bão Haiyan
là Quảng Ninh

Sau nhiều dự báo bão sẽ vào... nhưng cuối cùng bất ngờ Haiyan đổ
bộ vào tỉnh Quảng Ninh (VN).

“Từ 21 giờ ngày 10/11/2013 đến 3 giờ sáng 11/11 bão đã gây gió
mạnh cấp 12, giật cấp 13 ở Cô Tô, Vân Đồn, Cẩm Phả, Hạ Long; gió cấp 7 giật cấp
8 ở Móng Cái, Hải Hà, Tiên Yên, Quảng Yên; các địa phương khác trong tỉnh gió
cấp 6, giật cấp 7; Lượng mưa phổ biến dưới 50 mm, một số nơi dưới 100 mm.

Cột ăng ten phát thanh truyền hình tại Uông Bí (52 m) bị gãy đổ;
đổ 5 nhà cấp 4; tốc mái 56 nhà cấp 4 và nhà tạm; 1 nhà bè tại Hạ Long bị sóng
đánh chìm… hầu hết các địa phương trên địa bàn tỉnh đã mất điện.

Ước thiệt hại do bão Haiyan gây ra tại Quảng Ninh (VN) khoảng 50
tỷ đồng VN.”. (Báo Quảng Ninh).

Phi và Việt đang khắc phục hậu quả bão Haiyan thì một áp thấp
nhiệt đới mới hiện đang hình thành dự báo trong vài ngày tới áp thấp nhiệt đới
mạnh lên thành cơn bão mới đi vào biển Đông!.

Và...

Hòa Văn

( Sau bão Haiyan -11/11/2013)

Thứ Ba, 5 tháng 11, 2013

CHUYỆN TÌNH GIÀ

Truyện ngắn Hòa Văn

Một Facebooker post lên FB bức ảnh và
ghi “Cảm phục trước cặp tình già hơn 100 tuổi!”. Ảnh chụp ông cụ ân cần dùng
khăn lau mặt mũi cụ bà.

Trước đó cũng trên FB tôi bàng hoàng trước một tấm ảnh chụp hai cụ già và một
con chó con đang ở trên “khu đĩ” của ngôi nhà mái lợp bằng lá dừa chìm trong
cơn lũ dữ, nước lũ đang mấp mé mái nhà.

Thời buổi giờ mọi chuyện đều biết cả chỉ có bên trong “cái tâm tư” của mỗi con
người là mù tịt.

“Không mù tịt thì làm sao mà sống được”. Đó là lý lẽ của Sân con ông Tư Rói.

Ông Tư Rói có vợ cùng tuổi. Ông nói vậy. Còn thực sự là bao nhiêu chỉ đoan đoán
thôi vì có khi ông nói bảy lăm, khi lại bảo tám mươi. Bởi giờ cả ông và bà đã
lẫn thẫn. Lẫn thẫn mà hay kể chuyện xưa.

Sân mỗi lần nghe cha mình chớm kể... “Ngày xưa...” là cự ngay:

- Ông lúc nào cũng ngày xưa… với ngày nay...

Biết tính nết con nó nói vậy rồi thôi chứ không đến nỗi nào... sau khi nói xong
là tuỳ ông muốn làm gì thì làm nên hồi nào cũng vậy đáp lại sự bặm trợn của Sân
ông Tư Rói cất tiếng cười khà khà miệng há hốc lòi cả hai hàm răng chỉ có nướu
lợi rồi nói, giọng nói lèo phèo nhát gừng nhờ nghe quen tai chứ ai lần đầu mà
nghe chắc phải có người “phiên dịch”:

- Kệ… tau… mắc mớ... chi... mi!

Câu chuyện ông Tư Rói kể sau đây cả xóm nghe miết đã thuộc làu nhưng ông vẫn kể
như mới lần đầu.

Trong cơn lũ Giáp Thìn năm 64 cô Xang gốc người trên vùng thượng nguồn sông
Đông không biết số mệnh bự cỡ nào mà sau hai ngày đêm bu bám trên một mái nhà
trôi lênh đênh cùng con nước lũ dữ dằn thế mà vẫn sống, được trai tráng làng
Ven Sông cứu vớt. Về sau một trong số trai tráng ngày ấy gắn bó cả đời với cô
Xang nên nghĩa vợ chồng là ông Tư Rói.

Ông kể lũ năm Thìn là lũ lịch sử. Lũ xảy ra ngay sau cơn bão to, ở làng Ven Sông
nầy có nhà nước lũ chấm mái tranh vì vậy gây thiệt hại rất lớn về người và của.
Đặc biệt nghiêm trọng ở các làng thượng nguồn sông Đông. Có làng như làng của
bà Tư Rói coi như xoá sổ. Hàng chục người chết, toàn bộ gia sản cả đời cắc củm
gầy dựng chỉ sau mấy ngày bão lũ trở thành tay trắng, phần lớn đã bỏ xứ ra đi
tìm nơi khác sinh sống.

Ông Tư Rói bảo:

- Ghê sợ lắm!. Chừ nhớ lại còn thất kinh huống chi...

Tôi hỏi:

- Thế con cháu ông ở đâu mà giờ hai người già sống lụm cụm...

Không để tôi hỏi hết câu ông Tư Rói trả lời ngay:

- Ôi con với cháu lúc nhỏ thì mình nuôi lớn lên nó bay nó nhảy biết mần răng
chừ!

Tôi đảo mắt nhìn quanh ngôi nhà ba gian xây gạch lợp ngói.

Hình như biết điều tôi đang suy nghĩ bà Tư Rói nói:

- Nhà của thằng Hai về làm đó!.

Ông Tư Rói rạch ròi sau trận bão năm... cái nhà tranh xiêu vẹo ba anh em con
nhà tôi về hùn nhau làm nhưng thằng Hai thì góp nhiều hơn chứ không hẵn chỉ của
hắn.

- Mà rứa là tốt quá chứ chi nữa...

Ông Tư Rói nói rồi lật đật đi tìm ly rót nước mời tôi uống chè xanh.

Nước chè xanh nóng hổi bốc khói mang
theo hương lá dứa thơm lựng. Ông Tư Rói vừa rót nước vừa phân trần:

- Nghiện đã chục năm rồi!. Có thể nhịn bữa cơm chứ bảo thiếu nước chè xanh
này thì chịu!

Tôi đồng ý với ông về điều nầy. Mỗi người khi về già cần có một thú thưởng thức
gì đó... giống như các cụ ngày xưa ăn trầu hút thuốc lá. Quê tôi ven sông đất
màu mỡ ngoài cho các loại cây trồng lương thực, thực phẩm còn sản xuất ra một
loại lá đặc sản lá thuốc lá... Hầu như cả làng đều trồng cây thuốc lá và chế biến
sản phẩm từ lá thuốc. Lá thuốc để nguyên quấn thành điếu là loại tốt còn những
lá khác được xắt mỏng dính thành sợi gọi là thuốc rê. Thuốc rê quấn giấy quyến
hút cũng ngon tuyệt!.

Để có sản phẩm thuốc lá người nông
dân phải lao động cật lực lắm!. Ông Tư Rói hay lấy sự cực khổ của vợ chồng ông
ra làm bài học “lao động” với con cháu nào là “Lúc tau cỡ tuổi bọn mi chừ,
chuyện ăn và ngủ ở bên bờ thửa đất trồng thuốc lá là bình thường”. Cây thuốc lá
ham được tưới nước dữ... ai đảm bảo phân tro thuốc men đúng mức đúng lứa và
tưới nước đầy đủ sẽ trúng còn ngược lại ôi thôi coi như bỏ công bỏ của!. Hai vợ
chồng ông Tư Rói thuở son trẻ mỗi người một đôi gàu nan từ đầu đến cuối vụ ngày
đêm trên vai kìn kịt gánh nước tưới thuốc lá. Có thời điểm nắng hạn làm ban ngày
không đủ tranh thủ làm thêm ban đêm, khi ấy để biết chừng hàng chưa tưới phải
thắp một ngọn đèn dầu đặt tại hàng đó cứ thế gánh nước từ dưới đìa lên chạy tới
hàng có cái đèn mà tưới... Đến thời tôi lớn lên cây thuốc lá đặc sản biến mất
bởi nhiều lý do...

Ông Tư Rói hình như nãy giờ quên lửng trên tay đang bưng ly nước chè xanh nên
khi dừng kể chuyện cây thuốc lá lật đật tu liền một hơi cạn ly trông thật đã
... rồi tự tán thưởng:

- Chè xanh Phú Thượng... ngon quá!

Phú Thượng cách đây hơn mươi cây số vùng bán sơn địa chuyên trồng cây chè xanh
và là sản phẩm được cho là ngon nhất nổi tiếng khắp vùng. Đà Nẵng lên thành phố
Phú Thượng thuộc Đà Nẵng nên có người nói “Thành phố có biển có núi và có sông”
là không sai.

Người già ở nước ngoài nghe nói phải sống ở các khu dưỡng lão. Chuyện ăn ở như
thế bình thường bởi con cái qua mười tám tuổi đều tự tạo một đời sống độc lập.
Còn ở mình những tục lệ ngày xưa vẫn còn...

Trường hợp của ông bà Tư Rói là hiếm. Cùng tuổi như ông Tư Rói họ đều nương tựa
vào con cái hoặc cháu chắt. Lúc đầu có tiếng vào tiếng ra cho rằng con cháu ông
bà Tư Rói vô tâm bỏ ra phố phường hết để hai người già ở quê lụm cụm... Nói tới
nói lui một quãng về sau cứ thấy sống như ông bà Tư Rói có hề hấn gì đâu?.
Không hơn ông Yên và bà Me cùng làng. Đi theo con với cháu tiện lợi đâu không
thấy chỉ thấy phiền hà. Ông Yên kể tính người già hay tỉ mỉ thế mà ra phố cái
gì cũng hời hợt chịu không được. Đó là chưa kể nhà ai nấy sống nấy lo tối ngày
cửa sắt đóng kín muốn ra ngoài để thăm viếng ai cũng chẳng dễ đợi tới Chủ nhật
mới có người đưa đón. Mà không phải muốn đi là được, cả tuần công với sở nước
với nhà lu bu bao công chuyện chỉ có một ngày ở nhà. Ở nhà biết bao chuyện dâu
con thì bếp núc chợ búa, con trai cháu nội thì phòng ốc chiếu gường... Cái gì
cũng cần kíp cả phải làm chứ không để ngày mai được. Có hôm thứ Năm thằng cháu
học Đại học hứa ông nội khỏi lo tuần nầy con thi xong rồi vừa nghỉ xả hơi vừa đưa
ông đi về quê thăm cô Bốn... Thế mà không rõ quên hay sao ông chuẩn bị áo xống
quà cáp hẵng hoi chờ đến chín giờ chẳng thấy tăm hơi. Đang nóng ruột nóng gan
cháu nội ông gọi điện thoại xin lỗi ông con thất hứa rồi bây giờ con đang ở...
Ông Yên kể lại chuyện cười cười và lắc lắc đầu nói:

- Như ông Tư Rói chắc ăn nhất!

Ngẫm cho kỹ tính như ông Tư Rói đúng quá!. Hai người già lụm cụm lo qua đỡ lại
cho nhau khi trái gió trở trời là sung sướng chi bằng. Gần đây trời hay mưa bão
với lại bà Tư Rói hay đổ bịnh. Bịnh người già chứ không phải bệnh tật nhưng ông
Tư Rói cũng chẳng hơn nên út Sân học xong Đại học đang chờ việc làm được anh em
trong nhà cắt cử về ở phòng khi hôm khi mai ông bà có chuyện gì trắc trở có
người chăm nom kịp thời. Hôm nay ở quê miết út Sân đã bắt đầu ngán trông thì
biết có ý trở ra phố...

Ông Tư Rói châm thêm một lượt nước sôi vào tách chè xanh cẩn thận rót nước vào
ly rồi nói:

- Anh thấy đó tụi trẻ là vậy trách chi...

Nói xong ông kêu út Sân lại biểu:

- Tau với mẹ my tự lo mọi chuyện được rồi! Coi ra chỗ anh Hai hỏi thử công việc
làm tới mô rồi...

Út Sân như mở cờ trong bụng còn làm bộ lừng khừng:

- Ra cho anh Hai la chết!. Anh Hai bảo tới cuối tuần anh chị về mới quyết định
con ra hay ở đây với ba mẹ!

Nói tới đây út Sân móc túi lấy điện thoại ra nghe. Không rõ nói chuyện gì với
ai mà có vẻ tâm đầu ý hợp lắm. Cả người nghe và người nói chuyện qua lại lời lẽ
đằm thắm và trò chuyện cả nửa giờ đồng hồ mới xong.

Ông Tư Rói nhìn bộ dạng của đứa con út có vẻ đắc ý lắm và nói:

- Từng nớ tuổi rồi ở đây cùng trang lứa không thi đổ đại học ở nhà làm thợ hồ,
làm nông có vợ đã có một hai đứa con!. Nó học xong biểu chọn chỗ mô ưng cưới
vợ. Nó quầy quậy như đỉa phải vôi... Nhưng tôi biết cỡ như nó mà “phòng không”
mới lạ!.

Ông Tư Rói nói một hơi.

Út Sân quay lại ngồi sát bên, quàng tay ôm chặt thắt lưng ông Tư Rói, cười giả
lã rồi nói ngọt:

- Chặp nữa nếu anh Hai điện về ba nói cho con sáng mai ra phố nghe ba!

- Biết rồi! Có bồ bịch kêu chứ chi!. Để ba nói....

   ***

Mưa. Mưa miền Trung kéo dài tháng nầy qua tháng nọ có khi qua tiết Đông chí rồi
trời còn tiếc cứ mưa rai rai...

Bây giờ đường sá nhà cửa tiếng là quê nhưng cũng bề thế hơn lên dần. Những con
đường bê tông thoáng rộng phủ khắp xóm làng, còn đường tỉnh lộ cái tráng nhựa
cái bê tông với cấp phối khá vững chãi tạo ra bộ mặt sáng sủa nhiều... Tuy vậy
hễ trời mưa gió thì buồn lắm.

Út Sân ngồi nghĩ mung lung... không như ở phố xá thời nào cũng vậy dù có khó
khăn bao nhiêu cuộc sống và nhất là quang cảnh cũng tinh tươm. Quê bây giờ phần
lớn là hộ người già, không già cũng ở độ năm mươi tuổi trở lên, cuộc sống làm
ruộng làm nông vốn đã khó trong thời khủng hoảng kinh tế toàn cầu càng khó hơn
gấp bội. Người nông dân một nắng hai sương bán mặt cho đất bán lưng cho trời
vất vả nhiều lắm nhưng thu nhập chẳng là bao so với công sức và vốn đầu tư cho
từng vụ mùa.

Chuyện được mùa mất giá hay sự chèn ép của con buôn về giá cả là “chuyện thường
ngày ở huyện”. Cái nầy bà con biết mà tự thân không thể nào giải quyết được.
Ngày nầy sang tháng nọ cùng năm mãn mùa vẫn vậy...

Cây bão Nari ập vào ngay chỗ làng Ven
Sông thiệt hại ít cũng có một người chết, hàng trăm ngôi nhà bị tốc mái xiêu
vẹo... Mấy ngày qua nhiều đoàn thiện nguyện chở về nào là mì tôm, nước mắm xì
dầu... chăn mền và có cả tiền mặt nữa ủng hộ cho người già và nhà bị bão hư hại
ít nhiều.

Út Sân mới đi nhận thế cho ông bà Tư Rói phần quà cứu trợ đâu gần hai trăm ngàn
và ba trăm ngàn đồng tiền mặt.

Hồi hôm nghe tivi báo sắp có hai cây bão to liên tiếp đổ bộ vào các tỉnh nam
Trung bộ và Nam bộ ảnh hưởng tới Sài Gòn. Định ở lại dăm hôm nữa nhưng tình
hình bão bùng như thế nội ngày hôm nay phải bay ngay trở về nhà thôi!.

Những ngày về thăm quê lòng tôi cứ lo
lo điều gì không rõ nguyên nhân nên viết truyện ngắn nầy trên chiếc laptop mang
theo - Chuyện tình già.


   Hòa Văn