Truyện HÒA VĂN: NHỚ BIỂN

Tôi thật sự nhớ biển nơi chắc tôi sống suốt đời, biển  của tôi nổi tiếng trong xanh và thông thoáng bãi cát trải dài vô tận sân rất nhiều nhà của xóm bãi Ngang.



Nhớ biển nỗi nhớ cồn cào, phải chi như trước đây có một dạo do công việc phải xa thể chỉ cần điện chú Tú đem chiếc điện thoại ra bờ biển kết nối wechat hay viber là hình ảnh thể hiện lên màn hình điện thoại của tôi sau đó tiếng sóng biển lúc cuồng nhiệt lúc nhẹ nhàng vỗ bờ tôi đều nghe nghe rõ mồn một, khi thì nhìn những cây dừa đã hàng chục năm rễ bám chắc cát khô khốc lá vẫn xanh màu xanh có mùi vị mặn của muối một vị không dễ nhìn nhận nếu không sinh ra từ vùng cát biển. Đàng này tôi hiện đang sống cùng biển sống cùng bà mẹ biển mà nhớ biển!.

Ba mất khi tôi lên mười ba cái tuổi bây giờ mới biết là mốc giới hạn khó khăn với đời một người!.
Ngày còn sống ba bám thể lúc đầu ba đi bạn cho chú Lân, về sau ba vay thêm tiền ngân hàng đóng thuyền kêu bạn ra khơi xa đánh bắt cá tôm...
Mỗi chuyến đi biển dài lắm là tôi mường tượng như vậy chứ mỗi lần ba về bờ ba hay bảo "lẹ thiệt mới đó mà gần tháng".
Mẹ thì nói "có ông ra ngoãi ham con cá con tôm quá mà quên ngày ngắn đêm dài!".
Lúc ấy tôi nghe chỉ nghe chưa biết ẩn ý của lời mẹ giờ nhớ ba tôi nhìn mẹ lại rất thương mẹ. "có chồng đi biển hồn treo cột buồm" chính xác trên chính xác!.
Còn ba còn thuyền còn bạn... mẹ hôm nghe tin ba nằm lại với biển trong cơn bão... mẹ không khóc chỉ lấy hai bàn tay cào liên hồi xuống bãi cát, ai nhìn bốn mẹ con tôi cũng ứa nước mắt, bác tôi khóc rất to.
"Ôi trời cao biển rộng!"
Bác dứt khóc lại ré lên như vậy.
Mười ba tuổi lần đầu biết nỗi đau khi mất đi người ruột thịt nhưng tuổi non dại nỗi đau dễ lắng xuống chỉ còn đọng lại ở đôi mắt buồn...
Nỗi đau thứ hai cũng ở biển. Năm ấy người anh trai tôi đang làm nhiệm vụ bảo vệ bờ cõi Tổ quốc trên đảo... đã hy sinh không phải với ai xa lạ... Mẹ thêm nỗi nhớ biển.

Giờ biển chết một phần! Con người như hạt cát của biển nhiều khi tôi nghĩ như vậy. Hạt cát bị chính sóng biển và con người hủy hoại.

Mẹ nhắc:

"sắp tới ngày giỗ ba rồi, vợ chồng Út Tú đề nghị về nhà nó làm đám ".
Vợ tôi có vẻ lưỡng lự.
Mẹ hỏi:

"ý con mần răng?"

"dạ cứ theo ý mẹ, để vợ chồng các con lo"

Tối nay cả nhà tôi ra biển, biển không còn như xưa nữa rồi, biển tự xô và lôi cát. Không tự xô và lôi cát ra biển thì ai làm như vậy!. Ngày xưa biển có bờ cát thoai thoải phẳng lì với rất nhiều hàng cây dừa đẹp và mát vô cùng giờ bờ biển dựng đứng sâu hoắm.
Tôi nhắm nghiền đôi mắt, lạnh người...
Tú nói:

"may mà em sớm di dời nhà cửa chứ nếu còn ở đây - Tú vừa nói vừa chỉ ra thể khơi - không biết đâu mà lường"

Tôi ậm ự chia sẻ nỗi niềm của Tú và cũng chính của tôi, biển phải có bờ thoai thoải có cây dừa... mới thấy bình yên còn như hiện giờ tại đây b. sống như chết con người nhất định là xúc tác to lớn gây nên sự thể này. Tôi nghĩ bụng. Lần nào cũng vậy đêm trước đám giỗ ba mẹ cũng muốn nhìn thấy biển không rõ mẹ đang suy nghĩ gì mà chắc mẹ mong hồn thiêng của ba phò hộ anh em tôi. Điều mà lâu nay mẹ tin là nhất định như vậy. Mẹ kể về ba với cả niềm thương và tự hào. Tôi sung sướng nhất về điều nầy. Có người bảo so với vợ chồng sống trên đất liền vợ chồng ở biển thương yêu nhau hơn nhiều, với ba mẹ tôi là trúng. Ba chân chất nhưng đầy ý chí nghị lực rất tiếc bão b. đã không cho ba thực hiện những hoài bão mà tôi tin ba làm được.

Sáng nay ngủ dậy mới hay trong đêm qua tôi mơ. Giấc mơ về biển về một phần không thể thiếu của đất nước.
Trong cơn mơ ba tôi nói:

"nếu đất nước Việt Nam là ngôi nhà thì biển là cánh cửa. Không có biển không còn gì"

Tôi tin lời ba vì nhiều lẽ mà chắc chắn ai ai cũng biết.
"Đường bờ biển nước ta dài trên 3260 km kéo dài từ Móng Cái đến Hà Tiên. Vươn trải ra hướng đông, ta có trên 3000 hòn đảo lớn nhỏ. Từ thuở đội hùng binh Lý Sơn mang gươm vẽ biển ta có Hoàng Sa, Trường Sa với bao đảo nổi đảo chìm. Biển như lòng mẹ bao la mang đến cho ta bao nguồn lợi thủy hải sản, nhiều cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp. Biển chứa chan tình yêu thương vẫn ngày đêm vỗ sóng vào bờ".Ở đất liền biển xói lở. Rồi biển đang nhiễm độc. Bốn tỉnh miền Trung với hơn hai trăm kilômet b. cá chết trắng bờ sau ba tháng trường kẻ gây hại lộ diện môi trường biển, hệ sinh thái, an sinh của xã hội bị hủy hoại hậu họa sẽ không chỉ ngày một ngày hai...
"Rừng vàng biển bạc" thế này?. Nỗi đau của b. không tính bằng tiền bạc mà không tính thì làm sao?.
Câu hỏi không dễ trả lời./.



Hòa Văn



Ảnh chỉ minh họa
 

Truyện ngắn HÒA VĂN: CHUA CHÁT

NGƯỜI TU HÀNH ĐƯƠNG NHIÊN LÀM VIỆC TỐT. Đó là nhận định chung. Còn có trường hợp nào khác ngược lại?. Câu hỏi đau đáu!.

 Ngoan nói:

 "Trên đời này không có gì không thể xãy ra"

 Nói xong anh rót tiếp một ly rượu. Ly rượu này là ly thứ mấy rồi anh cũng chẳng để ý chỉ biết trông thể trạng dù chưa say nhưng ai uống nhiều rượu mà không say sưa bao giờ.

Thật kỳ cứ nhậu nhẹt cùng anh em trong xóm xong khi nào cũng vậy về nhà Ngoan tiếp tục độc ẩm.

 Khi tôi đến anh tỏ vẻ rất vui.

 Người ta hay nói "gần mực đen gần đèn sáng" ở đây Ngoan không chỉ gần một cây đèn mà gần đến cả chục cây đèn ở nhà ông Phán. Nói vậy bởi nhà ông Phán trang trí nhiều đèn: Đèn ngoài cổng cái cổng to cao bề thế, đèn treo ở hiên, rồi trong nhà, trên bàn thờ...



Ông Phán người phốt pháp. Người ta (lại người ta!) nói "con người có số" sinh ra đã là con nhà có của ăn của để sẵn rồi cho nên Phán tốt tươi ngay từ lúc nhỏ. Tuy vậy chỉ có cái màu thôi bề ngoài bảnh bao chứ bên trong ngũ tạng bầy nhầy!. Đó là căn bệnh thâm căn không dễ gọt rửa một hôm một mai mà được!. Phán biết như vậy nhưng giả khờ giả lú ra bộ ra dạng ta đây người tử tế!. Ngoan biết như vậy mà không tiện nói ai biết. Mà nói làm gì...

 Ngoan và Phán thân nhau từ lâu nên biết tỏng tòng tong mọi chuyện trong ruột trong gan của nhau. Có điều đó là hồi xa xưa hồi người ta hay gọi là thời đạo đức thiệt còn giờ thời ấy bay cao bay xa rồi!.

 Phán có bà vợ ai mới ngó dễ cho rằng bà hiền lành. Thực ra có trời biết tâm địa bà. Nói tham lam, ích kỷ, giả dối thì nhẹ phải nói trên tất thảy!.

 Vợ ông Phán con của ông Ny một chức sắc trong đạo... Ông Ny hiền như bụt, so sánh như thế có bạn cho là thiếu cơ sở... Thì tùy cách suy nghĩ!.

Đức Giáo chủ của bất cứ tôn giáo nào cũng hướng tới Chân - Thiện - Mỹ. Đây là đích đến của nhiều người. Đạo là trong đời sống thường ngày chứ không mưu cầu gì sau khi chết!. Sống tốt giống như gieo hạt giống tốt sẽ sinh hoa quả tốt!. Mà thật ra không chỉ con người mới biết hướng tới bao điều tốt đẹp. Trên hành tinh được mệnh danh Xanh này nhiều động thực vật khi sinh ra tồn tại được với nhau đều ý thức tự thích nghi với mọi đồng loại... nhờ vậy hành tinh trải qua hàng tỷ tỷ... năm đã và đang che chở sự sống đúng nghĩa.

 Bà Phán hiền!. Không hiền sao được khi bà đang tu. Tu ai cũng biết rồi là sửa chứ chẳng cao xa gì. Sửa cái gì sửa ai dễ! Sửa chính bản thân mới cực khó. Đó là lý luận là theo kinh sách còn thực tế phức tạp hỗn mang hơn rất nhiều. Bà Phán ngày ngày tu tập bề ngoài bà mộ đạo lắm còn bên trong cái tâm không rõ. So với động vật cấp thấp con người có cái tâm nhờ đó biết làm điều tốt.

 "Chưa chắc!"

 Ngoan có lần nói với bà Phán như thế khi bà oang oang thuyết giảng một điều có liên quan tới nhân cách sống của con người. Đã là người là thoát kiếp lục súc cho dù thoát tạm thời. Vòng đời ngắn chẳng tày gang. Ngoan bữa nay học ở đâu mà lý luận không biết. Nhưng... nên nhớ Ngoan là con của thầy giáo làng. Ngày xưa thầy giáo làng được mọi người trọng vọng lắm chứ không như thầy với bà... Ngoan dừng suy nghĩ.

Thầy Năm. Tên ba của Ngoan đơn giản và trang trọng. Đó là lời khen của xóm làng chứ không phải của tôi. Tên đầy đủ của thầy Phạm Năm nhưng chỉ ghi ở các giấy tờ tùy thân còn lại ra đường trong nhà ai cũng gọi một từ thầy ít khi gọi thầy Năm đó cũng là một biệt lệ. Ngoan giờ không kế nghiệp thầy tuy vậy bộ dạng lời ăn tiếng nói đều y thầy khiến ai cũng mến.

 Ngoan nói với tôi:

 "Ba tôi hiền..."

Đúng!. Thầy rất hiền. Hồi nhỏ tôi học thầy ngay buổi học đầu tiên của lớp vỡ lòng. Lớp học là nhà làm bằng tre lợp tranh săng. Nhà lại núp dưới bóng râm của vườn cây ăn trái nào là mít; xoài nên mát rượi. Phía trước sân quanh năm mùa nào bông nấy đặc biệt bông vạn thọ vàng, đỏ bông nhỏ bông to lúc nào cũng có, ngoài ngõ dẫn vào sân đôi hàng bông bụt được cắt tỉa thẳng thớm bông tươi màu đỏ hồng trông thích mắt.

 Thầy nổi tiếng dạy giỏi.

 Lứa tuổi con cháu của thầy ở làng hầu như ai cũng học thầy. Học chữ học nghĩa và học lớn nhất là nhân cách. Có điều chính mô phạm mà thầy không làm giàu.. từ nghề thầy!.

 Trong những lúc giảng bài bên cạnh con toán câu văn lời thơ bên cạnh khoa học thường thức, môn sử ký được thầy dạy một cách thấu đáo khiến ai cũng mê!. Và trong giờ công dân từng lời thầy tỉ tê trò hãy sống trách nhiệm với xóm làng với họ tộc gia đình với quê hương... mà cả đời thầy làm đúng như vây!.

 Ngoan rót thêm một ly rượu nữa mời tôi:

 "Nhân anh về thăm quê bữa nay anh em chén

 tạc chén thù đậm đà hơn một chút chẳng sao!"

 "Ừ!"

Tôi đưa tay bưng ly rượu Ngoan mời rồi cạn ly.

 Xong tôi rót một ly cho Ngoan. Ngoan cũng cạn ly ngay.

 Rượu gạo mua ở lò Hai Hơn nghe nói rượu nấu thiệt nồng độ vừa phải có mùi dễ chịu.

 "Nhà ông Phán anh biết?"

 Tôi gật đầu.

 "Nhà ông tu hành đấy!"

 "Ờ!"

Tôi nghe nhà ông Phán tu hành lâu rồi mà có gì Ngoan nói như muốn trút bầu tâm sự thế!. Tôi nghĩ ngợi...

 Ngoan giục:

 "Anh thiệt tình với em một bữa đi!"

 Với tôi bia rượu chỉ uống nhâm nhi chứ không vồ vập. Tôi hoãn binh:

 "Thì hồi nào với em anh không thiệt tình đâu?"

 "Dạ! Em biết. Nhưng..."

 Ngoan kể vụ ông Phán lấn đất vườn của Ngoan.

 Theo Ngoan năm ba tấc đất không là gì song cớ sự là ở chỗ lòng tham! Mà con người như ông Phán lâu nay Ngoan thân mật thế mà nay...

 Ngoan nói: "Không giận mà lại thấy tội cho ổng!".

 Tôi hiểu ý của Ngoan khi Ngoan trầm tư một chặp:

 "Với em ông Phán đã chết!"./.

 HÒA VĂN



------

Tranh của Tuấn

HÒA VĂN: THƠ KHÔNG ĐỀ

Khi tình yêu thương đạt đỉnh im lặng

Còn gì đáng nói nữa mà em khóc

Biển nổi nênh biển dùng dằng lên tiếng

Con sóng xưa níu chân thầm thì

Giờ đỏ ngầu đôi mắt cá vô hồn

󾆽

Khi lửa trong tim cháy rụi còn tro

Em thắp đuốc tìm gì ngoài chút bụi

Thời gian thường đi qua nhưng không mất

Trừ khi quên lối cũ đường về

Trừ khi lòng tán tận lương tâm!



󾆽

Hôm em vẫy tay nói lời yêu biển

Là hôm biển chết một phần

Là hôm cát bỏng da người

Là con cá con tôm nín thở

Là con người bỏ biển vì yêu...

󾆽

Có sự lạ biển bao đời réo gọi

Lời vô ngôn từ thuở đất hồng hoang

Phía biển vô cùng có thể đo đạc

Lòng người dẫu cạn đành chịu bó tay

󾆽

Mọi dối trá lộ dưới ánh mặt trời

Đó là biển xanh lại màu yêu thương!.

H.V

.